Programma 1 Ruimte

Recreatie & Toerisme
Regionaal werken gemeenten samen in de Vrijetijdsagenda Achterhoek. In 2025 zijn we gestart met de uitvoering van de herijkte vrijetijdsagenda. Hieruit worden diverse regionale projecten gestart, waaronder ‘aanzet tot marktbewerking Duitsland’. Het Routebureau van Achterhoek Toerisme kan versterkt inzetten op de regionale ontwikkeling en beheer van routes, door een positief provinciaal besluit met betrekking tot de cofinanciering ervan. Lokaal starten we met de uitvoering van de aanbevelingen die voortkomen uit de notitie ‘Verbinden om te versterken’ en geven we verder uitvoering aan de lokale beleidsnota Vrijetijdseconomie. We hechten zowel regionaal als lokaal onverminderd belang aan verhoging van de kwaliteit en vitaliteit van de vrijetijdssector, vanwege de bijdrage die de sector levert aan de economie, leefbaarheid en aantrekkelijkheid van ons gebied/onze gemeente.

Huisvesting aandachtgroepen
Het realiseren van een opvanglocatie voor asielzoekers eind 2025 is praktisch gezien niet haalbaar. De gemeente heeft daarom formeel bezwaar gemaakt tegen de verplichte realisatiedatum van 1 februari 2026. Een hoorzitting met het ministerie van Justitie en Veiligheid hierover volgt nog vóór de zomer. Wel zijn de voorbereidende gesprekken gestart met het COA. Het participatieproces met de inwoners over de komst van asielzoekers is voorzien in de maanden mei en juni 2025. Een definitief besluit van de gemeenteraad over het vestigen van een AZC in de gemeente wordt verwacht net voor of na het zomerreces. Pas als er een bestuursovereenkomst ligt met aanvullende werkafspraken kan het COA, als initiatiefnemer, de uitgebreide vergunningsprocedure starten. De verwachting is dat het AZC op zijn vroegst in het derde of vierde kwartaal van 2027 operationeel is.
In mei is een nieuwe opvanglocatie in Dinxperlo geopend waardoor er 89 plekken beschikbaar zijn voor de opvang voor Oekraïners. Hiermee is op dit moment voldaan aan de opgave voor de opvang van Oekraïners.

Klimaatadaptatie
Het project Water en Bodem Sturend loopt volgens de planning. Op het moment van schrijven zijn er al twee interne sessies geweest waarbij diverse beleidsvelden betrokken waren. Ook heeft er een themadag in maart plaatsgevonden voor de hele regio waarbij ook andere beleidsvelden dan Water en Klimaatadaptatie betrokken waren. Hier werd voor het eerst gewerkt met de digitale signaleringskaart en het stappenplan. Tegelijkertijd wordt er gewerkt aan het beeldenboek en word er gekeken naar de vervolgstappen.

Uitbreiding bedrijventerrein
Uit het meest recente Regionale Programma Werklocaties (RPW) voor de regio Achterhoek 2024-2028 blijkt dat er tot en met 2030 behoefte is aan ongeveer 11 ha netto uitbreiding bedrijventerrein in onze gemeente. Voor de periode 2031-2040 komt daar naar verwachting een uitbreidingsbehoefte van 5 – 17 ha netto bij. Bij de kern Dinxperlo is tot 2030 nog voldoende uitgeefbare ruimte. De uitbreidingsmogelijkheden voor bedrijven in Aalten op het bestaande bedrijventerrein zijn echter zeer beperkt. 
 
Uit een verkenning naar locaties die uitgevoerd is door adviesbureau BCI blijkt het gebied ten westen van het bestaande bedrijventerrein ’t Broek de meest kansrijke locatie. De gemeenteraad heeft eind 2024 besloten akkoord te gaan met het uitvoeren van de verdiepende onderzoeken voor de ontwikkeling van het gebied ten zuidwesten van het bestaande bedrijventerrein en ten noorden van de Keizersbeek tot nieuw bedrijventerrein bij de kern Aalten, als eerste stap in het kader van de planvorming voor het bedrijventerrein. Het projectteam is begin 2025 gestart met het uitvoeren van deze verdiepende onderzoeken, waaronder waterhuishoudkundigonderzoek, verkeersonderzoek en onderzoek naar de flora en fauna. Na afronding van de onderzoeksfase wordt aan de gemeenteraad een voorstel over het vervolg voorgelegd. 

Omgevingsvisie
In de periode van september 2024 tot in het voorjaar van 2025 zijn in twee rondes gebiedsgericht gesprekken gevoerd met belanghebbenden over de gewenste ontwikkeling van hun leefomgeving. Daarnaast heeft gemeente Aalten een ‘foto van de leefomgeving’ laten maken, als nulmeting van de huidige kwaliteit van de leefomgeving. Onderdeel van de verplichte MER-toets is dat Aalten in de nieuwe omgevingsvisie aangeeft hoe verbeterpunten in de kwaliteit van de leefomgeving worden aangepakt.
In het voorjaar van 2025 zijn alle verzamelde documenten en gegevens (waaronder circa tweehonderd verschillende beleidsdocumenten) ‘omgeschreven’ naar één integraal, samenhangend verhaal. Althans, dat is de bedoeling en oproep van de wet maar in de praktijk is dat tussen verschillende beleidsdocumenten heel veel conflicten zitten en die moeten met de raad worden besproken. Het kan immers betekenen dat beleid (op onderdelen) moet worden bijgesteld en dat nieuwe keuzes moeten worden gemaakt. Dit zal in het voorjaar duidelijk worden bij het maken van het eerste (voor-) ontwerp van de nieuwe omgevingsvisie.
Zodra dit eerste (voor-) ontwerp gereed is, wordt een en ander in een derde ronde van gebiedsgerichte gesprekken ook nog weer voorgelegd aan de inwoners van Aalten. Pas daarna gaat het ontwerp van de nieuwe omgevingsvisie richting raad. 

Omgevingsplan Aalten
De komende jaren zal de focus liggen op de opstelling van een nieuw Omgevingsplan in het kader van de Omgevingswet. Uiterlijk voor 1 januari 2032 wordt een Omgevingsplan Aalten (nieuwe stijl en met een nieuwe standaard) opgeleverd. Op dit moment wordt gewerkt aan het plandeel ‘Bredevoort’. Aan het einde van 2025 is bereikt: een vastgesteld omgevingsplan voor het deelgebied Bredevoort op basis van de STOP (standaard officiële publicaties) -TPOD (Toepassingsprofielen omgevingsdocumenten) standaard, deze kan als basis dienen voor het gemeente-brede omgevingsplan. 

Wonen
In het kader van de nog vast te stellen wet versterking regie op de volkshuisvesting moet er een volkshuisvestingsprogramma komen. In het volkshuisvestingsprogramma laten we zien hoe de komende jaren wonen in de gemeente Aalten wordt vormgeven. Om dit te kunnen bepalen is er een woonbehoefte onderzoek uitgezet. 

Het Blauwe Meer
In het voorjaar van 2024 is een ernstige PFAS-vervuiling geconstateerd in Het Blauwe Meer in Dinxperlo. Om de directe gezondheidsrisico’s uit te sluiten is een zwemverbod ingesteld, zijn beperkingen geadviseerd aan de vissers en bezoekers met honden bijvoorbeeld. Inmiddels is gebleken dat de vervuiling niet wordt veroorzaakt door een incidentele dumping of iets dergelijks. Aanvullend onderzoek vindt plaats en in samenwerking met betrokkenen en de GGD, provincie en waterschap worden vervolgens scenario’s voor de (mogelijke) sanering onderzocht.

Mobiliteitsvisie
Het mobiliteitsplan is voorgelegd aan de inwoners van de gemeente Aalten en de diverse betrokken klankbordgroepen. Vervolgens is het uitvoeringsprogramma opgesteld. Het Mobiliteitsplan en het uitvoerings-agenda liggen ter besluitvorming voor in de raad van juni 2025. 

Slingeplas en ’t Broock
In Bredevoort is door de werkgroep De Slingeplas een plan gemaakt voor de Slingeplas en ’t Broock. Door verplaatsing van de sportvelden richting de Slingeplas ontstaat op de huidige locatie van het sportpark ruimte voor woningbouw. Ook komen er meer mogelijkheden voor recreatie bij de Slingeplas. Uit de verkenningsfase blijkt dat een geoptimaliseerde variant haalbaar is. Deze variant is vervolgens samen met alle betrokken partijen (Bredevoorts Belang, SV Bredevoort en De Twee Bruggen) verder uitgewerkt. Besluitvorming hierover vindt in juli 2025 plaats. Afhankelijk van de uitkomst, kunnen we daarna starten met de definitieve uitwerking, waaronder het doorlopen van de vereiste planologische procedures.

 
Ruimtelijk Perspectief Achterhoek
In regionaal verband (waterschap, gemeenten) is afgesproken dat het wenselijk is om een eigen Achterhoeks verhaal te hebben op basis waarvan wij een Achterhoeks antwoord op ruimtelijke vraagstukken formuleren: het Ruimtelijk Perspectief Achterhoek. 
Dit wordt als de beste manier gezien om vanuit de Achterhoekse identiteit het natuurlijke systeem te verbinden met onze leefbaarheid, brede welvaart en economische ontwikkeling; Hoe ziet de achterhoek eruit in 2050? In regionaal verband is opdracht gegeven de contourenschets uit te laten werken tot een Ruimtelijk Perspectief Achterhoek (RPA) dat in het najaar 2025 wordt verwacht. De raden zijn voorafgaand aan de op-drachtverstrekking geïnformeerd over de contourenschets en voor het vervolg is aan de raad om aandachtspunten gevraagd.

Toelichtingen budgetbijstellingen bestaand beleid 
P1.0001    Bruggen en duikers onderhoud € 27.000 incidenteel nadeel
Vanwege de slechte weersomstandigheden zijn de geplande onderhoudswerkzaamheden in het 4e kwartaal van 2024 zijn uitgesteld waardoor de uitvoering in 2025 gaat plaats vinden. Hierdoor ontstaat er in 2025 een nadeel van € 27.000.

P1.0002     UP22 afronding mobiliteitsvisie € 10.000 incidenteel nadeel
In 2024 is gestart met het opstellen van een mobiliteitsplan welke in 2025 wordt afgerond. Daarna wordt er een uitvoeringsagenda opgesteld. Het mobiliteitsplan en uitvoeringsagenda wordt in het 2de kwartaal 2025 opgeleverd. Voor de afronding en het opstellen van de uitvoeringsagenda is eenmalig nog € 10.000 nodig.

P1.0003     Onderzoek naar snelle fietsverbinding Bocholt € 10.000 incidenteel nadeel
In 2024 heeft er in samenwerking met de gemeente Oost Gelre en Stadt Bocholt een onderzoek plaatsgevonden naar een snelle fietsverbinding hiervoor is een bedrag van € 10.000 beschikbaar gesteld. Het onderzoek is in 2024 afgerond echter de financiële afwikkeling zal in 2025 plaats vinden.

P1.0004    Fietsroute N318 € 4.000 structureel nadeel
Op 24 september 2024 is door de raad ingestemd met de aanleg van een fietspad langs de N318 ter hoogte van de DAGO, waarmee wordt ingespeeld op een belangrijk verkeersveiligheidsknelpunt dat eerder door de provincie Gelderland als topprioriteit is aangemerkt. Een structurele en veilige oplossing is dan ook dringend gewenst. Gelet op de urgentie en de reeds gemaakte bestuurlijke keuzes is het van belang dat de uitvoering in 2025 plaats vindt. Uitstel betekent risico op verlies van subsidiebijdrage en voortduring van een onveilige verkeerssituatie. Op dit moment blijkt dat de uitvoering van de aanleg van een fietspad langs de N318 door de gemeente in eigen beheer niet haalbaar is vanwege een tekort aan beschikbare capaciteit. Om alsnog de aanleg in 2025 te kunnen realiseren is inhuur van personeel noodzakelijk. Hiervoor is een bedrag van € 50.000 nodig. Dit betekent vanaf 2025 structureel een bedrag van € 4.000 aan kapitaallasten.

P1.0005    Ganzenpoelendijk € 5.000 structureel nadeel
Bij de voorbereiding van de werkzaamheden is gebleken dat er een bodemsanering noodzakelijk is. Ook is er om de verkeersveiligheid te verbeteren het projectgebied uitgebreid met de kruising Misterstraat-Ganzenpoelendijk, deze wordt uitgevoerd met een plateau. Dit alles leidt tot extra kosten voor een bedrag van € 70.000. Dit betekent vanaf 2025 structureel een bedrag van € 5.000 aan kapitaallasten. 

P1.0006    UP22 Project toekomstvisie zwembaden € 27.000 incidenteel nadeel
Dit budget betreft de kosten voor het onderzoek naar mogelijke toekomstscenario’s van de zwembaden. Dit wordt in 2025 uitgevoerd door een extern bureau. Deze financiële middelen zijn in 2024 niet ingezet en zijn daardoor in 2024 vrijgevallen bij de jaarrekening. Omdat het onderzoek in 2025 wordt uitgevoerd moet dit budget beschikbaar te zijn in 2025.
 
P1.0007    Zwembad Het Blauwe Meer pfas onderzoek € 20.000 incidenteel nadeel
In het voorjaar van 2024 is een ernstige PFAS-vervuiling geconstateerd in Het Blauwe Meer in Dinxperlo en onderzocht. Inmiddels is aanvullend onderzoek noodzakelijk gebleken. In samenspraak met de ODA, de provincie en het onderzoeksbureau is een vervolgonderzoeksopzet opgesteld en in opdracht gegeven. Daarmee wordt naar verwachting meer inzicht gekregen in de mogelijke oorzaak. De kosten voor het aanvullend onderzoek bedragen eenmalig € 20.000

P1.0008    Zwembad ’t Walfort en Het Blauwe Meer energielasten € 95.000 structureel voordeel
De exploitatiebijdrage voor zwembad ’t Walfort en Het Blauwe Meer is geïndexeerd op basis van de exploitatieovereenkomst. Dit levert een voordeel op omdat de energieprijzen een grote factor zijn in de indexatie. 

P1.0009    Project Kattenberg € 30.000 incidenteel nadeel 2026
In de voorjaarsnota 2024 is voor de jaren 2025 en 2026 een budget van € 30.000 per jaar beschikbaar gesteld voor de uitgaven van een wooncoach en onderhoud en afschrijving van de voorzieningen in het gebouw. Per abuis is er een bedrag van € 30.000 opgenomen in de begroting 2024 in plaats voor het begrotingsjaar 2026. Het bedrag wordt nu alsnog opgenomen voor het begrotingsjaar 2026.

P1.0010    P3: Budget duurzaamheid naar taakveld overhead € 155.000
Op het taakveld overhead worden de uitgaven voor inhuur en personeel verantwoord de kosten voor de inhuur. Door een deel van de duurzaamheidsmiddelen welke zijn bedoeld voor personeelskosten over te hevelen van programma 1 naar programma 3 taakveld overhead vallen de uitgaven en budget onder hetzelfde taakveld. 

P1.0011    P3: Uitbreiding formatie medewerker omgevingsvergunning en inhuur, dekking leges
Vanaf 1 januari 2024 is de omgevingswet inwerking getreden. Om te kunnen beoordelen welke formatie er nodig is voor het verlenen van tijdig en juridische goede omgevingsvergunningen is een beleidsplan ‘omgevingsrecht – vergunningverlening, toezicht en handhaving in de fysieke omgeving’ en een uitvoeringsprogramma opgesteld. Om alle taken uit te kunnen voeren en omgevingsvergunningen tijdig te kunnen verlenen is er meer capaciteit nodig dan dat er op dit moment beschikbaar is. Hierdoor wordt er momenteel personeel ingehuurd. Door de inhuur om te zetten naar een structurele invulling zal er een kostenbesparing plaatsvinden. Het aantal aanvragen voor de omgevingsvergunningen en daarmee de opbrengsten leges zijn jaarlijks hoger dan is begroot. Door de invoering van de omgevingswet zijn we terughoudend geweest in het bij ramen van dit budget. Nu de omgevingswet ruim een jaar operationeel is kunnen we stellen dat onze verwachting is dat de begrote legesopbrengsten kan worden bijgesteld. Hier staat tegenover dat we ook kosten maken om de aanvragen af te handelen. Nu we dit beeld concreter hebben stellen we voor de formatie met 1 fte uit te breiden en deze kosten te dekken uit het aangepaste budget legesopbrengsten. Deze structurele uitbreiding (salariskosten, € 50.000 voor 2025 en vanaf 2026 € 101.000) is goedkoper dan het structureel inhuren van personeel. In 2025 en 2026 hopen we nog beter in beeld te krijgen of we met deze uitbreiding de capaciteit op orde hebben om aan de aanvragen te voldoen. Echter om de aanvragen in 2025 te kunnen blijven afhandelen is inhuur nog noodzakelijk. Hiervoor zal er voor 2025 een bedrag van € 200.000 worden bij geraamd en deze kosten worden gedekt uit de legesopbrengsten.