Paragraaf Verbonden partijen

In deze paragraaf komen de organisaties aan de orde die een publieke belang uitvoeren en waarin Aalten een financieel en een bestuurlijk belang heeft. Dat laatste door zeggenschap bij besluitvorming door stemrecht.

Gemeenschappelijke regelingen (publiekrechtelijk)

Per publiekrechtelijke regeling is de ratio van het weerstandsvermogen opgenomen. Om te beoordelen in hoeverre het weerstandsvermogen toereikend is, wordt een relatie gelegd tussen de financieel gekwantificeerde risico’s en de beschikbare weerstandscapaciteit. De relatie wordt uitgedrukt in een ratio, waarbij normaliter gestreefd zou moeten worden naar een ratio weerstandsvermogen van minimaal 1,0.

Ratio weerstandsvermogen
>2 Uitstekend 0,8 – 1,0 Matig
1,4 – 2,0 Ruim voldoende 0,6 – 0,8 Onvoldoende
1,0 – 1,4 Voldoende < 0,6 Ruim Onvoldoende
Bedragen x € 1.000
Omgevingsdienst Achterhoek (ODA), Hengelo Gelderland (Programma 1)
Doelstelling en openbaar belang De ODA behandelt voor de partners de aanvragen voor vergunningen in het kader van het omgevingsrecht (milieudeel), toetst meldingen, houdt toezicht op en handhaaft de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Daarnaast adviseert de ODA gemeenten en provincie (op verzoek) bij de opstelling van beleid en bij specifieke ontwikkel- of uitvoeringsprojecten.
Partijen Naast Aalten de gemeenten Berkelland, Bronckhorst, Doetinchem, Lochem, Montfer-land, Oost Gelre, Oude IJsselstreek, Winterswijk en Zutphen en de Provincie Gelderland.
Actualiteit De ODA bereidt zich voor op diverse ontwikkelingen zoals de inbreng van kennis bij de voorbereiding op de Omgevingswet (ingangsdatum 1-7-2022), bijdragen aan het bestrijden van milieu- en drugscriminaliteit, advisering rond de thema’s klimaat, energie en duurzaamheid en de ontwikkeling rondom de Zeer Zorgwekkende Stoffen wat steeds meer aandacht, kennis en expertise vraagt. Met het Gelders Stelsel gaat de ODA aan de slag om te investeren in data-analyse. Dit gebruiken we om onze capaciteit slimmer en beter in te zetten.
Jaar Eigen vermogen Vreemd vermogen Bijdrage Saldo begroting Ratio weerstand
2021 106 1.076 444 Sluitend 1,05
2022 150 1.060 458 Sluitend 1,60
GGD Noord- en Oost-Gelderland, Warnsveld (Programma 2)
Doelstelling en openbaar belang De GGD NOG beschermt, bewaakt en bevordert de gezondheid van de inwoners van 22 gemeenten die bij GGD NOG zijn aangesloten.
Partijen De GGD bestaat uit 22 gemeenten uit het noorden en oosten van Gelderland.
Actualiteit De organisatie is volop bezig met de aanpak van de coronacrisis. Verder heeft het algemeen bestuur een Bestuursagenda voor de periode 2019 – 2023 vastgesteld. Hierin staan de belangrijkste uitgangspunten en prioriteiten (gezondere jeugd, leef-omgeving, leefstijl en oud worden). De GGD handhaaft de benadering van positieve gezondheid: gezondheid is het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht van fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven. In 2021 worden naar verwachting de takendiscussie en het traject voor de strategische toekomstvisie afgerond. De uitkomsten hiervan worden zo spoedig mogelijk verwerkt in de lopende begroting, de meerjarenbegroting, in de Bestuursagenda 2019 – 2023 en overige samenwerkingsafspraken. In 2022 worden de kosten voor de uitvoering van het Rijksvaccinatieprogramma (RVP) structureel gedekt uit de inwonerbijdrage. In het RVP zijn de afgelopen jaren wijzigingen doorgevoerd. De GGD heeft haar werkwijze aangepast om efficiënter en daarmee goedkoper te werken. De verwachting is dat de opkomst en daarmee de vaccinatiegraad omhooggaat.
Jaar Eigen vermogen Vreemd vermogen Bijdrage Saldo Begroting Ratio weerstand
2021 2.903 2.500 442 Sluitend 1,00
2022 2.500 2.500 458 Sluitend 1,00
Laborijn, Doetinchem (Programma 2)
Doelstelling en openbaar belang Laborijn heeft tot taak zorg te dragen voor de uitvoering van de Participatiewet en de Wet Sociale Werkvoorziening. Zij ondersteunt inwoners voor wie werk zoeken en vin-den niet vanzelfsprekend is, op hun weg naar een baan of, als dat nog niet mogelijk is, door (maatschappelijke) participatie.
Partijen Naast Aalten de gemeenten Doetinchem en Montferland.
Actualiteit De coronacrisis heeft nog steeds impact op het aantal inwoners dat een beroep moet doen op een uitkering en het aantal detacheringen. Hoewel Laborijn tot nu toe niet heel veel meer klanten met een bijstandsuitkering heeft, is de verwachting wel dat er in 2022 nog een toename van dit aantal volgt. Vanaf 2022 gaat Laborijn ook uitvoering geven aan de nieuwe Wet Inburgering. Als gevolg van het uittreden van de gemeente Oude IJsselstreek worden de kosten en overhead verder afgebouwd. Voor de financiering van de frictiekosten is een reserve gevormd. Onze bijdrage voor 2022 komt uit op € 1.906.000.
Jaar Eigen vermogen Vreemd vermogen Bijdrage Saldo Begroting Ratio weerstand
2021 8.334 11.000 1.701 Sluitend 1,23
2022 6.953 10.570 1.906 Sluitend 1,00
Regio Achterhoek, Doetinchem (Programma 2)
Doelstelling en openbaar belang Zeven gemeenten in de Achterhoek werken samen met het bedrijfsleven en maatschappelijke instellingen ten behoeve van regionale ontwikkeling en belangenbehartiging.
Partijen De GR bestaat naast Aalten uit de gemeenten Berkelland, Bronckhorst, Doetinchem, Oost Gelre, Oude IJsselstreek en Winterswijk.
Actualiteit Het samenwerkingsverband is echter breder dan alleen de Achterhoekse gemeenten en bestaat ook uit ondernemers, maatschappelijke organisaties en de provincie Gelderland en heeft de roepnaam Achterhoek ambassadeurs. De ambitie is om in 2030 in de Achterhoek een nog sterker bloeiende en innovatieve economie te realiseren met een kwalitatief hoogwaardige en duurzame woon- en leefomgeving. De uitwerking gebeurt, onder regie van de Achterhoek Board, door zes thematafels. De speerpunten zijn: Smart Economy, Smart Living en Smart Governance.
Jaar Eigen vermogen Vreemd vermogen Bijdrage Saldo Begroting Ratio weerstand
2021 6.025 17.160 185 Sluitend 1,10
2022 5.954 22.728 187 Sluitend 0,96
Stadsbank Oost Nederland (SON), Enschede (Programma 2)
Doelstelling en openbaar belang Financiële zelfredzaamheid van de inwoners van de aangesloten gemeenten vergroten en ondersteuning bij financiële problemen van de inwoners.
Partijen Er zijn 22 aangesloten gemeenten uit Twente en de Achterhoek.
Actualiteit Per 1 januari 2021 is de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening gewijzigd (invoering wettelijke vroegsignalering van betalingsachterstanden en gegevensuitwisseling). Vroegsignalering binnen de schuldhulpverlening is het in een zo vroeg mogelijk stadium in beeld brengen van mensen met financiële problemen om vroegtijdige hulpverlening mogelijk te maken door gebruik te maken van daadwerkelijke signalen en outreachende hulpverlening. Gemeenten moeten per 1 januari 2021 alle meldingen van betalingsachterstanden van woningcorporaties, zorgverzekeraars, water- en energieleveranciers opvolgen. Het doel is om verdere (problematische) schulden te voorkomen. Nu zijn we bezig met de implementatie van deze wettelijke taak, zodat we uiterlijk per 1 januari 2022 kunnen starten. Daarnaast beoogt de aanpassing van de wet ook om de toegang tot de schuldhulpverlening te verbreden (onder andere ook de doelgroep ondernemers) en te verbeteren. Dit is een continue-proces waarbij we samenwerken met de gemeente Doetinchem en Laborijn. De gemeentelijke visie op de schuldhulpverlening (geldt sociaal domein breed) is dat deze zoveel mogelijk lokaal en integraal moet worden uitgevoerd, waarbij een verbinding met het lokale sociale domein essentieel is. Naast het door ontwikkelen van de toegang zijn wij voornemens om uit de GR Stadsbank te treden. Samen met de gemeente Doetinchem en Laborijn (voor ondernemers) willen we de schuldhulpverlening in de hele keten door ontwikkelen. In december 2021 wordt de gemeenteraad gevraagd hierover een besluit te nemen.
Jaar Eigen vermogen Vreemd vermogen Bijdrage Saldo Begroting Ratio weerstand
2021 1.294 14.572 140 Sluitend 1,70
2022 1.088 14.833 142 Sluitend 1,24
Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland (VNOG), Apeldoorn (Programma 2)
Doelstelling en openbaar belang Iedere gemeente dient deel uit te maken van één van de 25 veiligheidsregio’s. De taken van een veiligheidsregio liggen op het gebied van de voorbereiding en bestrijding van rampen en grote incidenten door de brandweer, de GHOR (geneeskundige hulp bij ongevallen en rampen), de politie en gemeente.
Partijen De VNOG bestaat uit 22 gemeenten uit het noorden en oosten van Gelderland.
Actualiteit Begin 2020 is door het AB de Toekomstvisie van de VNOG vastgesteld (inclusief een aantal opdrachten) die een toekomstbestendige brandweer beoogt. De uitvoering van de opdrachten is direct in 2020 gestart. De komende jaren wordt hieraan verder uitvoering gegeven. In 2026 moet dit traject zijn afgerond. De voortgang van de opdrachten wordt via de reguliere periodieke verkenningen gevolgd. Net als de vorderingen rondom de internationale samenwerking. In vervolg op het rapport CrossFire van december 2018 is er een vervolgonderzoek gestart naar de mogelijkheid van intensieve samenwerking tussen de brandweer van Dinxperlo en Suderwick. Een gezamenlijke kazerne is onderdeel van het onderzoek. VNOG, gemeente Aalten en gemeente Bocholt trekken hier gezamenlijk in op.
Jaar Eigen vermogen Vreemd vermogen Bijdrage Saldo Begroting Ratio weerstand
2021 9.119 46.053 1.539 Voordelig 3.057* 1,4
2022 8.776 48.954 1.559 Sluitend 1,3
* volgens de Eerste Financiële Verkenning 2021 12 mei 2021
Erfgoedcentrum Achterhoek en Liemers (ECAL), Doetinchem (Programma 3)
Doelstelling en openbaar belang Gemeenten en provincie werken samen in het ECAL, dat is ontstaan uit de samenvoeging van het Achterhoeks Archief en het Staring Instituut.Het Erfgoedcentrum voert de wettelijke archieftaken conform Archiefwet en overige erfgoedtaken zoals documentatie, onderzoek en publieksfunctie uit.
Partijen De gemeenschappelijke regeling voert de wettelijke taken uit voor de gemeenten Aalten, Berkelland, Doetinchem, Oude IJsselstreek, Oost Gelre, Montferland, Winterswijk en Bronckhorst. Voor de niet wettelijke taken betalen Doesburg, Lochem, Zevenaar, Duiven, de Provincie Gelderland en andere donateurs een bijdrage.
Actualiteit Geen bijzondere ontwikkelingen.
Jaar Eigen vermogen Vreemd vermogen Bijdrage Saldo Begroting Ratio weerstand
2021 158 631 145 Negatief 21 Niet bekend
2022 123 572 145 Negatief 55 Niet bekend

Vennootschappen en coöperaties (privaatrechtelijk)

Coöperatieve Achterhoekse Groene Energie Maatschappij, Winterswijk (Programma 1)
Doelstelling en openbaar belang De AGEM gelooft in een duurzame Achterhoek die niet afhankelijk is van fossiele brandstoffen. Doel is een energieneutrale Achterhoek in 2030.
Partijen Naast Aalten zijn de volgende gemeenten lid: Berkelland, Doetinchem, Oude IJsselstreek, Oost Gelre, Montferland, Winterswijk en Bronckhorst. Ook is inmiddels een achttal burgerorganisaties lid.
Financieel Vanaf 2017 is de Agem financieel zelfstandig en ontvangt geen jaarlijkse bijdrage van de gemeente. Wel staat de gemeente borg voor de nakoming van de verplichtingen uit hoofde van een financieringsovereenkomst met de BNG. De maximale borgstelling bedraagt € 56.000 te vermeerderen met boeten, rente en kosten.
Leisurelands B.V. (Programma 1)
Doelstelling en openbaar belang Bedrijfsmatig en duurzaam aanbieden van vrijetijdsbesteding voor een breed publiek. Dit doen door middel van grondgebonden recreatievoorzieningen met groen als decor. Daartoe voor zichzelf en anderen grondgebonden exploitaties doen. Daarmee direct en indirect een bijdrage leveren aan de leefbaarheid en vrijetijdsbesteding in de regio waar zij actief is.
Partijen Aandeelhouders waaronder Achterhoekse en Liemerse gemeenten als voormalige RAL gemeenten.
Financieel Aalten ontvangt geen dividenduitkering. Een besluit over het al dan niet afstoten van aandelen is nog niet genomen.
ROVA, Zwolle (Programma 1)
Doelstelling en openbaar belang ROVA is de afvaladvies-, regie- en verwijderingsorganisatie van 23 gemeenten. ROVA zet zich in voor een schonere en duurzame leefomgeving.
Partijen ROVA werkt voor 23 aandeelhoudende gemeenten.
Financieel Begroot is een jaarlijkse dividendopbrengst van € 106.000. Werkelijk ontvangen in 2021 € 106.000, in 2020 € 122.000 en in 2019 € 130.000.
EUREGIO, Gronau (D) (Programma 2)
Doelstelling en openbaar belang De EUREGIO is actief in de opbouw en versterking van de structuren en de grensoverschrijdende samenwerking in het Nederlands-Duitse grensgebied.
Partijen De EUREGIO telt 104 Duitse en 25 Nederlandse lidgemeenten, vijf Landkreisen en twee waterschappen.
Financieel Per inwoner wordt in 2022, net als in 2021, € 0,29 bijgedragen (€ 7.833).
BNG Bank, Den Haag (Programma 3)
Doelstelling en openbaar belang Deze bank is van en voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. De BNG is een betrokken partner voor een duurzamer Nederland en stelt de publieke sector in staat maatschappelijke doelstellingen te bereiken.
Partijen De Nederlandse Staat is houder van de helft van de aandelen, de andere helft is in handen van gemeenten, provincies en een hoogheemraadschap.
Financieel Begroot is een jaarlijkse dividendopbrengst van € 37.000. Werkelijk ontvangen in 2019 € 55.019. Het dividend voor 2020 is vastgesteld op € 24.500, maar de uitbetaling ervan is voorlopig opgeschort tot 30 september 2021, op advies van de Europese Centrale Bank naar aanleiding van de coronapandemie. Voor 2021 wordt een dividend verwacht van € 35.000.
NV Alliander, Arnhem (Programma 3)
Doelstelling en openbaar belang Netwerkbedrijf Alliander is verantwoordelijk voor een groot deel van de energieleidingen in Nederland. Kernactiviteiten zijn het aansluiten van klanten op de energienetwerken en het distribueren van gas en elektriciteit. Deze taken zijn wettelijk bepaald gezien het belang van een betrouwbare aanvoer van energie.
Partijen Provincies Gelderland en Noord-Holland, BV houdstermaatschappij Falcon en de gemeente Amsterdam: zij hebben gezamenlijk driekwart van de aandelen in bezit. Het overige deel is in bezit van 55 andere gemeentelijke aandeelhouders.
Financieel Begroot is een jaarlijkse dividendopbrengst van € 269.000. Werkelijk ontvangen in 2021 € 269.000, in 2020 € 326.000 en in 2019 € 431.000.
Vitens, Utrecht (Programma 3)
Doelstelling en openbaar belang Vitens is het grootste drinkwaterbedrijf van Nederland en levert drinkwater aan circa 5,7 miljoen klanten. De verantwoordelijkheid van Vitens is een gezonde en duurzame samenleving met zorg voor de bescherming van natuur en milieu.
Partijen 111 aandeelhouders bestaande uit gemeenten en provincies.
Financieel Vitens wil de solvabiliteit de aankomende jaren laten stijgen naar een minimumniveau van 35%. Om dit te realiseren wordt voorlopig het nettoresultaat aan het eigen vermogen toegevoegd. Hierdoor keert Vitens de komende jaren geen dividend uit.

In liquidatie

Intergemeentelijk Samenwerkingsverband Werk en Inkomen (ISWI)
Tot 2016 was ISWI de gezamenlijke sociale dienst van Oude IJsselstreek en Aalten. In de jaarrekening 2018 zijn de uitstaande vorderingen, schulden en de reserves tussen ISWI in liquidatie en de beide gemeenten onderling verrekend. Omdat er nog een claim is ingediend over een reeds afgewikkeld bedrijfsongeval bij een derde, is er een kleine reserve aangehouden voor nog resterende verplichtingen. Aangezien het hier waarschijnlijk een zekerheidsstelling van rechten betreft verwachten we geen problemen, maar is de werkelijke vereffening nog wel even uitgesteld.